پرده از راز 14 ساله برداشته شد: آب درون جو کیوان از انسلادوس می آید

*انسلادوس تنها ماه شناخته شده ی منظومه ی خورشیدیست که
بر ترکیب شیمیایی سیاره ی مادرش اثر می گذارد.
در همین زمینه:

رصدخانه ی فضایی هرشل متعلق به آژانس فضایی اروپا (ESA)، نشان داده آبی که از انسلادوس، ماه کیوان، به بیرون می‌ریزد، چنبره ای غول آسا از بخار آب به گرد کیوان (زحل) می سازد. این کشف، با یافتن سرچشمه ی آب موجود در جو بالایی کیوان، پرده از یک راز 14 ساله بر می دارد. تازه ترین دستاوردهای تلسکوپ هرشل بدان معناست که انسلادوس تنها ماه شناخته شده در منظومه‌ی خورشیدی است که بر ترکیب شیمیایی سیاره ی مادرش اثر می گذارد.
فواره های آب انسلادوس

انسلادوس در هر ثانیه حدود 250 کیلوگرم بخار آب از مجموعه فواره‌های موجود در قطب جنوبش پس می زند. این بخش از انسلادوس به دلیل شکل و ساختار متمایز سطحش به نام منطقه ی راه راه ببری شناخته می شود. این مشاهدات بسیار ارزشمند نشان می دهد که آب، یک لوله ی چنبره ای (به شکل یک شیرینی دونات) از بخار به گرد این سیاره ی حلقه دار ساخته است.

پهنای کل چنبره بیش از 10 برابر شعاع کیوان است، با این حال ضخامتش تنها حدود یک شعاع کیوان می باشد. انسلادوس در فاصله‌ای به اندازه ی 4 برابر شعاع کیوان به گرد آن می چرخد و چنبره را با آب پر می کند. این چنبره با وجود اندازه ی بسیار بزرگش، تاکنون ردیابی نشده بود چرا که بخار آب در برابر نور دیدگانی (مریی) شفاف است ولی در برابر طول موج فروسرخی که تلسکوپ هرشل برای رصد در محدوده ی آن طراحی شده بود شفاف نیست.

جو کیوان به دلیل داشتن نشانه هایی از آب به حالت گازی در لایه های پایین ترش شناخته شده بوده ولی رازی که مشخصن وجود داشت، وجود آب در لایه های بالاتر جو آن بود. سرچشمه ی این آب که نخست در سال 1997 توسط گروه هایی که از رصدخانه‌ی فضایی فروسرخ ESA استفاده می کردند گزارش شد، تاکنون ناشناخته باقی مانده بود. مدل های رایانه ای از تازه ترین رصدهای تلسکوپ هرشل نشان می دهد که حدود 3 تا 5 درسد آبی که انسلادوس پس می زند، بر روی کیوان می ریزد.

Paul Hartogh از بنیاد ماکس پلانک برای پژوهش های منظومه ی خورشیدی در Katlenburg-Lindau آلمان، که سرپرست گروه همکاران در بررسی این نتایج بود می گوید: «هیچ همسانی برای این رفتار روی زمین یافت نمی شود. هیچ مقدار قابل توجهی آب از فضا وارد جو زمین نمی شود. این پدیده منحصر به کیوان است.»

گرچه بیشتر آبی که از انسلادوس بیرون می ریزد در فضا گم می شود، در حلقه ها یخ می زند، یا چه بسا بر دیگر ماه های کیوان می ریزد، ولی همان بخش کوچکی که به روی سیاره ی کیوان می ریزد، برای توضیح آب مشاهده شده در جو بالایی آن بسنده می‌کند. این آب همچنین به تولید دیگر ترکیبات افزوده ی اکسیژن دار مانند دی اکسید کربن نیز می انجامد. آب موجود در لایه‌های بالایی جو کیوان سرانجام به لایه های پایین تر منتقل شده، در آن جا فشرده می شود، ولی مقدار آن به قدری اندک است که ابر پدید آمده از آن قابل دیدن نیست.

Göran Pilbratt از ESA می گوید: «هرشل بار دیگر ارزش خود را ثابت کرد. این ها مشاهداتی بود که تنها هرشل از پسشان بر می آمد. رصدخانه ی فضایی فروسرخ ESA این بخار آب را در جو کیوان کشف کرد. پس از آن فضاپیمای کاسینی-هویگنس NASA/ESA فواره های انسلادوس را کشف کرد. اکنون هرشل نشان داده که چگونه می شواد همه ی این مشاهدات را با یکدیگر همراه و منطبق کرد.»

واژه نامه:
Enceladus - carbon dioxide - Cassini/Huygens - moon - solar system - European Space Agency - ESA - Herschel - space observatory - Saturn - atmosphere - water vapor - tiger stripes

منبع: astronomy.com

3 دیدگاه شما:

مهران

من این لینک رو تو جی ریدرم دیدم. و کلی داشتم فکر می کردم که چرا باید آبجو یک معمای بلند مدت باشد. بعد پیش خودم فکر کردم لابد این هم مثل فرمول کوکاکولا یه چیزی داره که بقیه نمی دونن. بعد فکر کردم که خوب این چه ربطی به نجوم داره؟!
تمام این فکرها تو کسری از ثانیه به ذهنم اومد تا به خودم ثابت بشه که مادرزادی نابغه به دنیا اومدم
:(

یک ستاره در هفت آسمان

omg!
خدا بگم چکارت کنه مهران! :lol:
اینو جدی میگی؟
یعنی ممکنه دیگران هم چنین برداشتی از عنوان مطلب بکنند؟

یک ستاره در هفت آسمان

یه کلمه بهش اضافه کردم

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه