نخستین گام ماموریت "کنجکاوی" به پایان رسید: اجرای نقش بدل فضانوردان!

* می دانستید خودروی کنجکاوی که هنوز به سیاره ی بهرام نرسیده، نخستین گام از ماموریتش در این سفر
را با سربلندی به پایان رسانده است؟

روز 6 اوت، پس از آن که کنجکاوی وارد جو بهرام شد و "هفت دقیقه ی وحشت"، که همه ی مردم دنیا از زمان پرتاب آن در سال گذشته پیش بینی کرده و انتظارش را می کشند به پایان رسید، این خودروی بی پروا در حقیقت دومین عملیات بی باکانه اش طی این ماموریت را انجام داده است. نخستین مرحله ی عملیات در ماه ژوییه به پایان رسید.

طی 9 ماه گذشته، کنجکاوی همانند یک بدلکار به جای فضانوردان رفتار کرده، خود را در معرض همان پرتوهای کیهانی قرار داده که اگر انسان ها در چنین مسیری به سوی بهرام می رفتند آن را تجربه می کردند.

دان هاسلر از بنیاد پژوهشی جنوب باختر در بولدر کلرادو می گوید: «کنجکاوی با پنج رویداد شراره و ذرات خورشیدی در گستره ی فضای میان زمین و بهرام روبرو شد. خودرو سالم مانده و داده های ارزشمندی را هم به زمین گسیلیده است.»
کنجکاوی در راه بهرام، درون شکم یک کپسول فضایی جای گرفته که همانند کپسول هایی که فضانوردان در آن جای می گیرند می باشد.
برخلاف خودروهای بهرام نورد پیشین، کنجکاوی به دستگاهی مجهز است که پرتوهای فضایی را اندازه می گیرد. دستگاه "آشکارساز ارزیاب پرتوها" یا راد (RAD)، پرتوهای کیهانی، نوترون ها، پروتون ها، و ذرات دیگر را در دامنه ی گسترده ای از انرژی هایی که از دیدگاه زیست شناختی جالبند می شمارد. ماموریت اصلی دستگاه راد بررسی محیط تابشی روی سطح بهرام است ولی ناسا این دستگاه را در طول مسیر نیز به کار انداخت و از همین رو کنجکاوی توانست تابش ها را در سراسر زمان و مسیر پروازش نیز دریابد و بسنجد.

جای قرار گرفتن کنجکاوی درون فضاپیما کلید این آزمایش بود. هاسلر، بازرس اصلی راد توضیح می دهد: «کنجکاوی در راه بهرام، در درون شکم فضاپیما جای گرفته، همانند جایی که یک فضانورد باید باشد. این بدان معناست که خودروی ما توفان های تابشی در ژرفای فضا را به همان شیوه ی یک فضانورد واقعی حس می کند.»

حتی ابررایانه ها نیز برای برآورد دقیق چیزی که به هنگام برخورد پرتوهای کیهانی پرانرژی و ذرات پرانرژی خورشید به دیواره های فضاپیما روی می دهد مشکل داشته اند. یک ذره به دیگری می خورد، فرو می پاشند، تکه های آن ها پرواز می کند، خود تکه ها هم به مولکول ها و ذرات دیگر می خورند و ....

«بسیار پیچیده است. کنجکاوی به ما شانس این را داده که آنچه برای یک موجود زنده روی می دهد را بسنجیم.»
مشاهدات RAD از شارش (جریان) ذرات باردار طی حدود 7 ماهی که از سفرش گذشته. این مشاهدات شامل اثرات 5 رویداد ذرات پرانرژی خورشیدی می باشد. تصویر پیوست، شارش ذرات مشاهده شده توسط راد را با مشاهدات دستگاه های فضاپیمای ACE می سنجد. در سنجش با ACE، ساختار فضاپیمای MSL (پوسته ی پشتی، سپر گرمایی و غیره) پایداری چشمگیری در برابر تابش های ژرفای فضا نشان داد، به ویژه این که از شارش ذرات به اندازه ی قابل توجهی کاست.
به گفته ی هاسلر، دیواره های فضاپیمای "آزمایشگاه علمی بهرام" همانگونه که انتظار می رفت کار کرده اند: تنها پرقدرت ترین توفان های پرتویی وارد آن شده اند. افزون بر آن، ذرات بارداری که به پوسته ی آن نفوذ کرده اند از سرعتشان کاسته شده و در اثر بر هم کنش با پوسته ی فلزی فضاپیما فروپاشیده اند.

وی اشاره می کند: «البته تنها دیواره ها مهم نیستند. مخازن هیدرازین فضاپیما و اجزای دیگر هم در این محافظت سهم دارند.»

داده های به دست آمده از کنجکاوی به دانشمندان کمک می کند رفتار زیرسامانه ها را در جلوگیری از پرتوهای کیهانی و پرتوهای خورشیدی و واکنش به آن ها دسته بندی کنند. این ها آگاهی هایی هستند که طراحان فضاپیماهای سرنشین دار به شدت بدان ها نیاز دارند. هاسلر می گوید: «ما بر آنیم تا در اواخر امسال، این دستاوردها را در یک نشریه ی پژوهشی منتشر کنیم»

در روز 13 ژوییه راد برای آماده سازی جهت فرود خاموش شد. کنترل کنندگان فضاپیما آن را پس از نشستن کنجکاوی بر سطح گودال گیل دوباره روشن خواهند کرد. از آن پس پژوهشگران خواهند دریافت که چه پرتوهایی روی سطح خود بهرام انتظار فضانوردان را می کشد.

هاسلر در این باره می افزاید: «هیچ کس تاکنون این نوع تابش را از روی سطح سیاره ای دیگر اندازه نگرفته. ما تازه در آغاز راهیم.»


واژه نامه:
Curiosity - Martian atmosphere - the seven minutes of terror - stunt - astronaut - cosmic radiation - human - flare - solar particle - Earth - Mars - Don Hassler - Southwest Research Institute - Radiation Assessment Detector - RAD - cosmic ray - neutron - proton - NASA - molecule - Mars Science Lab - hydrazine - Gale crater - refereed journal

منبع: nasa

0 دیدگاه شما:

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه