چرا تاج خورشید بسیار داغ تر از سطح آنست؟

* دانشمندان در دانشگاه نورثمبریا پژوهشی را آغاز کرده اند و می خواهند برای نخستین بار گره از این راز بگشایند که
چرا لبه ی بیرونی خورشید بسیار داغ تر از سطح آن است.

ساختارهای حلقه ای مغناطیسی در تاج خورشید. این
حلقه ها میدان مغناطیسی خورشید را نمایان می کنند و
به این دلیل دیده میشوند که از گاز چگال و چند میلیون
درجه ای معمول در تاج ساخته شده اند.
یک گروه به رهبری دکتر ریچارد مورتون از دانشگاه نورثمبریا (Northumbria University) و شامل پژوهشگرانی از دانشگاه های شفیلد و کویین بلفاست با بهره از فناوری نوآورانه ی عکسبرداری از خورشید، به مشاهده ی فام سپهر (کروموسفر) آن - ناحیه ای از جو خورشید که میان سطح آن (شیدسپهر، فوتوسفر) و لایه ی بیرونی آن (تاج) جای دارد - با جزییاتی بی سابقه پرداختند.

اخترشناسان سال ها در پی یافتن سازوکار اسرارآمیزی بوده اند که باعث می شود تاج برخی ستارگان تقریبن ۲۰۰ مرتبه داغ تر از شیدسپهرشان باشد، گرچه نسبت به شیدسپهر، از هسته ی گرمازای ستاره دورتر است. باور بر اینست که دلیل این افزایش دما، امواج مغناطوهیدرودینامیک (MHD) است که انرژی تولید شده را از زیر سطح خورشید به لایه های بیرونی جو آن می پراکند.

اکنون، برای نخستین بار، این گروه با بهره از یک تلسکوپ ویژه ی عکسبرداری از خورشید ساخت بریتانیا، به نام "نوسان های سریع در جو خورشید" (ROSA)، به مشاهده ی فام سپهر با درجه ی بالایی از وضوح و روشنی پرداختند تا همین امواج MHD را مورد بررسی قرار دهند. این دستگاه پرقدرت کمک کرد تا تصاویری با بالاترین رزولوشن از فام سپهر خورشید گرفته شود و دانشمندان بتوانند سرعت و توان این امواج را بررسی کنند و سپس مقدار انرژی‌ای که با خود جابجا می کنند را برآورد نمایند.

برآوردها و سنجش های آن ها تایید کرد که امواج MHD می توانند عامل جابجایی انرژی از زیر سطح خورشید تا فام سپهر و از فام سپهر تا تاج باشند و از این راه، دمای لایه های بیرونی را تا بیش از یک میلیون درجه بالا ببرند.

دکتر مورتون گفت: «خورشید نزدیک ترین ستاره به ماست و شانسی بی همتا برای بررسی دقیق ویژگی های ستارگان به ما می دهد. ستارگان در فرآیند واکنش گرماهسته ای که در هسته‌شان انجام می شود، گرما تولید می کنند و هر چه از هسته به سطح نزدیک تر شویم، دما کمتر می شود. ولی شمار چشمگیری از ستارگان دمای لبه های بیرونی جَوِشان بیش از دمای سطحشان است.»

«ما با کمک مشاهده هایمان توانستیم مقدار انرژی جابجا شده به وسیله ی امواج مغناطیسی را اندازه بگیریم، و این برآوردها نشان می دهند که انرژی این امواج همان انرژی‌ایست که برای افزایش دمای توضیح ناپذیرِ تاج نیاز است.»

دانشگاه نورثمبریا یک درجه ی فیزیک و اخترفیزیک تازه راه انداخته که از سپتامبر ۲۰۱۳ آغاز خواهد شد. در این درس، جنبه هایی از اخترفیزیک نوین، از جمله واحدهایی درباره ی خورشید و ویژگی های آن آموزش داده خواهد شد.

واژه نامه:
Northumbria University - Sun - Richard Morton - chromosphere - photosphere - corona - magnetohydrodynamic - MHD - Rapid Oscillations in the Solar Atmosphere - ROSA - thermonuclear - core

منبع: sciencedaily

0 دیدگاه شما:

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه