آیا تیتان، ماه کیوان، متانش را از دست خواهد داد؟

* فضاپیمای کاسینی ناسا پس از دیدبانی و ردگیری چند ساله ی یک بخش از سطح تیتان، ماه سیاره ی کیوان (زحل) متوجه دیرپاییِ چشمگیر دریاچه های هیدروکربنی روی سطح این ماه شده است.
این عکس ها که فضاپیمای کاسینی ناسا گرفته، یکی از دریاهای بزرگ و چند دریاچه ی کوچک تر را روی تیتان، ماه سیاره ی کیوان نشان می دهد. دانشمندان این دریاچه های کوچک را در داده های به دست آمده از طیف سنج نقشه برداری نور دیدنی و فروسرخ کاسینی (چپ) و داده های به دست آمده از دستگاه رادار کاسینی (راست) دیدند. بزرگ تر- با توضیح
یک گروه به سرپرستی کریستوف ساتن از آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا در پاسادنای کالیفرنیا با مدل‌سازی این نتایج نشان داد که ذخیره ی متان هیدروکربن در تیتان شاید به زودی به پایان برسد ("زود" در بازه ی زمانی زمین‌شناختی). بررسی این دریاچه ها همچنین باعث شد دانشمندان در عکس هایی که کاسینی با طیف سنج نقشه برداری فروسرخ و نور دیدنی (VIMS) خود در ژوئن ۲۰۱۰ گرفته بود، چند دریاچه ی تازه ی دیگر را نیز شناسایی نمایند.

تیتان تنها جایی در منظومه ی خورشیدی (به جز زمین) است که مایع پایدار روی سطحش دارد. به گمان دانشمندان متان قلب چرخه ای روی تیتان است که به گونه ای همسان با چرخه ی آبشناختی (هیدرولوژیکی) آب روی زمین است: باران می‌سازد، دره و شیار می کَنَد و از روی دریاچه ها بخار می شود.

ولی این واقعیت که این دریاچه ها در درازنای سالیانی که طیف سنج نقشه برداری فروسرخ و نور دیدنی کاسینی نشان می‌دهد، هم از نظر اندازه و هم از نظر شکل به گونه ی چشمگیری پایدار و ثابت بوده اند ثابت می کند که تبخیر این دریاچه ها بسیار کُند است. متان ماده ایست که به تندی بخار می شود، از همین رو دانشمندان بر این گمانند که این دریاچه ها می‌بایست بیشتر با خواهر هیدروکربنی متان، یعنی اتان انباشته شده باشند که کندتر از متان تبخیر می شود.

سرعت پر شدن این دریاچه ها هم کم است، و دانشمندان طی هشت سال و اندی که از ماموریت کاسینی در منظومه ی کیوان می گذرد، بیش از چند مورد گاه به گاه بارش باران هیدروکربن در آن ندیده اند. این نشان می دهد که روی تیتان، متانی که همواره در حال از بین رفتن در اثر شکستن و ساختن اتان و دیگر مولکول های سنگین تر است، از درون این ماه با متان تازه ای جایگزین نمی شود.

دانشمندان می پندارند که ذخیره ی کنونی متان تیتان شاید در روزگاران پیشین و پس از آن به دست آمده که یک برخورد سهمگین، باعث گونه ای فوران غول پیکر از درون این ماه شد. به نظر آن ها، متان تیتان تا چند ده میلیون سال دیگر به پایان خواهد رسید.

در همین زمینه: * در تیتان باران می بارد! * نشانه های زندگی بر روی تیتان، ماه کیوان
و: * فیلم فرود کاوشگر هویگنس بر سطح تیتان * راز جوانی تیتان: آرایش با «شن و ماسه»! * دریاچه های تیتان دارای یخ های شناور است * رودی مانند رود نیل بر سطح تیتان یافته شد * روی تیتان کلوچه صلیبی پخته اند؟ * یک گردباد شگفت انگیز در تیتان * پسرعموی یک دریاچه آفریقایی روی تیتان * تیتان، پسرعموی شگفت انگیز زمین * شن سواری روی تپه های تیتان * دریانوردی در دنیای فرازمینی * اقیانوسی بزرگ در تیتان * از آتشفشان های تیتان به جای گدازه، یخ بیرون می زند * تپه های شنی تیتان

واژه نامه:
Saturn - moon - Titan - NASA - Cassini spacecraft - hydrocarbon lake - Christophe Sotin - Jet Propulsion Laboratory - methane - visual and infrared mapping spectrometer - solar system - Earth - hydrological cycle - ethane - molecule

منبع: nasa

0 دیدگاه شما:

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه