دنباله دار آیسان در حال پس زدن دی اکسید کربن است

* اخترشناسان با بهره از تلسکوپ فضایی اسپیتزر ناسا چیزی را دیده اند که به احتمال بسیار می تواند
تابش های شدید دی اکسید کربن از دنباله دار آیسان باشد.
* آیسان (ISON) دنباله داریست که پیش بینی شده تا اواخر امسال وارد فضای درونی سامانه ی خورشیدی شود.

تصاویری که تلسکوپ اسپیتزر روز ۱۳ ژوئن با دوربین آرایه ی فروسرخش گرفت نشان می دهند که دی اکسید کربن به همراه غبار، دارد به آرامی و پیوسته از آیسان که لقب "دنباله دار نوشابه ای" گرفته، "بیرون می زند" و دُمی به درازای حدود ۳۰۰ هزار کیلومتر برای آن پدید آورده است.
این تصاویر را تلسکوپ فضایی اسپیتزر ناسا در ۱۳ ژوئن از دنباله دار آیسان (C/2012 S1) گرفت، زمانی که این دنباله دار حدود ۵۰۰ میلیون کیلومتر از خورشید دور بود. ۸۰۰در۶۰۰- ۹۴۶در۶۱۶- ۱۰۲۴در۷۶۸۱۲۱۰در۷۸۸- ۱۳۶۶در۷۶۸- ۱۶۰۰در۱۲۰۰- ۱۹۲۰در۱۰۸۰-
کری لیز، رهبر عملیات رصد دنباله دار آیسان و یک دانشمند پژوهشگر ارشد در آزمایشگاه فیزیک کاربردی دانشگاه جانز هاپکینز در لورل مریلند می گوید: «ما برآورد می کنیم که آیسان روزانه حدود ۱ میلیون کیلوگرم از چیزی که به احتمال بسیار، گاز دی اکسید کربن است، به همراه ۵۴.۴ میلیون کیلوگرم غبار پس می زند. رصدهای پیشین که توسط تلسکوپ فضایی هابل و ماهواره ی پرتو گامای سویفت و فضاپیمای برخورد ژرف انجام شده بود تنها حد بالای هر گونه انتشار گاز از آیسان را به ما نشان داه بودند. اکنون دیگر به لطف اسپیتزر مطمئن شده ایم که نیروی فعالیت این دنباله دار در دوردست از گاز تامین می شود.»

هنگامی که این رصدها انجام شد، دنباله دار آیسان حدود ۵۰۲ میلیون کیلومتر از خورشید دور بود؛ یعنی ۳.۳۵ برابر فاصله‌ی زمین تا خورشید (AU).

جیمز ال. گرین، مدیر دانش های سیاره ای ناسا در واشنگتن می گوید: «این رصدهای افسانه وار که برای آیسان انجام می‌شود، رصدهایی بی همتا و یگانه اند و صحنه را برای مشاهدات و یافته های بیشتری که قرار است به عنوان بخشی از عملیات هماهنگ ناسا برای رصد این دنباله دار انجام شود آماده می کنند. آیسان [جرمی] بسیار هیجان انگیز است. به باور ما، داده هایی که از این دنباله دار گرد می آید می تواند به توضیح چگونگی و زمان پیدایش سامانه ی خورشیدی کمک کند.»

دنباله دار آیسان (با عنوان رسمی C/2012 S1) دارای قطری در حدود ۴.۸ کیلومتر است، تقریبا به اندازه ی یک کوه کوچک، و جرمی میان ۳.۲ میلیارد تا ۳.۲ تریلیون کیلوگرم دارد. از آن جایی که این دنباله دار هنوز بسیار دور است، اندازه و چگالی واقعیش به دقت تعیین نشده. آیسان هم مانند همه ی دنباله دارها یک گلوله برفی گل آلود است که از خاک و گازهای یخ زده ای مانند آب، آمونیاک، متان و دی اکسید کربن درست شده. این مواد، بخشی از بلوک های بنیادی ساختمانی‌ای هستند که به باور دانشمندان، به شکل گیری سیاره های سامانه ی خورشیدی در ۴.۵ میلیارد سال پیش انجامیدند.

به باور دانشمندان، دنباله دار آیسان نخستین بار است که از ابر دوردست اورت وارد فضای درونی سامانه ی خورشیدی می‌شود. ابر اورت مجموعه ای تقریبا کره ای (کروی) از دنباله دارها و ساختارهای دنباله دار-گونه است که در فضایی میان یک دهم سال نوری تا ۱ سال نوری فاصله از خورشید جای دارد. این دنباله دار در ۲۸ نوامبر از فاصله ی ۱.۱۶ میلیون کیلومتری خورشید خواهد گذشت.

آیسان با نزدیک شدن به خورشید، گرم تر می شود. در این فرآیند، هر یک از گازهای گوناگون درونش با رسیدن به نقطه ی تبخیر ویژه ی خودشان، بخار شده و خود را به دستگاه های رصدی که در فضا و زمین برپا هستند می نمایانند. گمان بر اینست که بیشتر دنباله دارها در فاصله ای میان مدار کیوان و کمربند سیارک ها، گاز دی اکسید کربنی که درونشان است را منتشر می کنند.

دنباله دار آیسان در ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۲، زمانی که در جایی میان مشتری و کیوان بود، توسط ویتالی نِوستکی و آریتوم نوویچونوک در شبکه ی علمی نوری بین المللی (ISON) نزدیک کیسلووودوسک روسیه یافته شد. این یک مورد زودهنگام برای دیده شدن و شناسایی یک دنباله دار به شمار می آید که دلیلش هم شاید بروندهی شدید دی اکسید کربن از آن بود.

لیز می گوید: «این مشاهدات تازه به ما تصویری خوب از بخشی از ترکیب و ساختار آیسان، و در نتیجه از قرص پیش-سیاره ای که سیاره های سامانه ی خورشیدی را پدید آورد می دهد. به نظر می رسد بیشتر کربن آیسان به گونه ی یخ دی اکسید کربن در آن به دام افتاده. ما در اواخر ژوییه و اوت، زمانی که این دنباله دار به مرز آب-یخ در بیرون از مدار بهرام رسید و گرم تر شد، از این هم بیشتر درباره اش خواهیم دانست، و می توانیم فراوان ترین گاز یخ زده ی درون آن، یعنی آب را که بخار شده و از آن بیرون خواهد زد، ببینیم.»

در همین زمینه: * آیا «آیسان» درخشان ترین دنباله دار تاریخ خواهد شد؟ * دنباله دار بزرگی به این سو می آید * ۱۵ عکس از «آیسان»؛ دنباله داری که شاید تاریخی شود * حرکت دنباله دار آیسان را در دل فضا ببینید * هابل عکس دنباله دار تاریخی «آیسان» را گرفت * آیسان دُم در آورده! * ناامید نباشید! سال ۲۰۱۳ هم خبرهایی دارد!    

واژه نامه:
NASA - Spitzer Space Telescope - carbon dioxide - Comet - ISON - solar system - Infrared Array Camera - soda-pop comet - Carey Lisse - Swift - Gamma-Ray Burst - Deep Impact - sun - Earth - James L. Green - C/2012 S1 - water - ammonia - methane - planet - Oort Cloud - Saturn - asteroid - Jupiter - Saturn - Vitali Nevski - Artyom Novichonok - International Scientific Optical Network - proto-planetary disk - water-ice line - Mars

منبع: nasa

0 دیدگاه شما:

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه