ردیف‌های دور و دراز تلماسه‌ای روی تیتان

* در تازه‌ترین عکس‌های راداری فضاپیمای کاسینی ناسا از تیتان، بزرگ‌ترین ماه سیاره‌ی کیوان، چشم‌اندازهای تازه‌ای از پستی و بلندی‌های سطح یخ‌زده و بیگانه‌ی آن دیده می‌شود.

کاسینی این عکس‌ها را به هنگام دیدارش با تیتان در ۲۵ ژوییه گرفت. در آن روز، کاسینی از فاصله‌ی تنها ۹۷۶ کیلومتری این ماه غول‌پیکر گذشت. دستگاه رادار کاسینی می‌تواند آن سوی لایه‌ی چگال و سرتاسری جو چگال و ریزگردآلود تیتان را ببیند و جزییات خوبی از سطح آن را آشکار سازد.

فضاپیمای کاسینی ناسا با دستگاه راداری خود می‌تواند زیر لایه‌ی چگال جو ریزگردی تیتان، بزرگ‌ترین ماه کیوان را ببیند. این ویدیو ناحیه‌های "شانگدو" و "پیوست شانگدو" در منطقه‌ی "شانگری-لا" را از چشم رادار این فضاپیما نشان می‌دهد، یک منطقه‌ی پهناور و تیره‌ی پوشیده از تلماسه. به گمان دانشمندان، شن‌هایی که این تلماسه‌های خطی با ردیف‌های طولانی را ساخته‌اند از ذرات هیدروکربنی درست شده‌اند که از جو تیتان بر سطح فرود می‌آید.

یکی از این عکس‌ها (به همراه یک ویدیوی کوتاه) ردیف طولانی و خطی تپه‌های شنی را نشان می‌دهد. شن‌هایی که این تلماسه‌ها را ساخته‌اند از ذرات هیدروکربنی درست شده‌اند که از جو تیتان بر سطح آن فرود می‌آیند. کاسینی نشان داده که چنین تلماسه‌هایی بیشتر استوای تیتان را در بر گرفته‌اند. دانشمندان می‌توانند از این تلماسه‌ها برای بررسی بادهای تیتان، شن‌های سازنده‌ی آنها، و گوشه و کنار این چشم‌انداز تلماسه‌ای بهره بگیرند.

جانی رادبو، عضو گروه رادار کاسینی در دانشگاه بریگم یانگ در پرووی یوتا می‌گوید: «تلماسه‌ها ساختارهای پویایی هستند. آنها با روبرو شدن با موانعی که بر سر راه باد هستند تغییر مسیر می‌دهند و اغلب همین باعث می‌شود الگوهایی زیبا و موجدار درست کنند.»

یکی دیگر از این عکس‌های تازه منطقه‌ای را نشان می‌دهد که یش از این توسط گروه راداری کاسینی به نام "پیوست شانگدو" (Xanadu annex) خوانده شده بود. رادار کاسینی تاکنون عکسی از این ناحیه نگرفته بود ولی سنجش‌های گذشته‌ی فضاپیما نشان می‌داد که سطح آن می‌تواند بسیار همانند منطقه‌ی گسترده‌ای روی تیتان به نام "شانگدو" باشد.
این تصویرِ راداری دهانه ترکیبی (SAR) در ۲۶ ژوییه‌ی ۲۰۱۶ توسط فضاپیمای کاسینی ناسا و به هنگام گذر "تی-۱۲۱" از روی عرض‌های جنوبی تیتان گرفته شد.
ناحیه‌ی گسترده‌ی شانگدو که نخستین بار در سال ۱۹۹۴ توسط تلسکوپ فضایی هابل به تصویر کشیده شد، نخستین ساختاری بود که روی سطح تیتان شناسایی شد. هابل توانست محدوده‌ی شانگدو را نمایان کند ولی پیوست آن (Xanadu annex) دیده نشد.

عکس تازه‌ی کاسینی نشان می‌دهد که پیوست شانگدو در حقیقت از همان نوع کوه‌هایی دارد که در شانگدو دیده شده و در بخش‌های دیگر تیتان هم پراکنده‌اند.

مایک یانسن، عضو گروه راداری از آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا (JPL) می‌گوید: «این "پیوست" از چشم رادار ما بسیار همانند شانگدو دیده می‌شود، ولی گویا سطحش ویژگی‌ای دارد که اگر در طول موج‌ها‌ی دیگر -برای نمونه با هابل- به آن نگاه کنیم، متفاوت با حود شانگدو دیده می‌شود. این یک راز هیجان‌انگیز است.»

در این عکس، صدها تلماسه (تپه‌ی شنی) مانند
راه راه‌های تیره‌ای بر روی سطح این بخش
تیتان دیده می‌شوند. تصویر بزرگ‌تر
شانگدو -و اکنون پیوست آن- هنوز رازآلودند. در جاهای دیگری از تیتان، کوهستان‌ها در بخش‌های تک‌افتاده و کوچک سطح دیده می‌شوند ولی شانگدو منطقه‌ی بزرگی را پوشانده، و دانشمندان نظریه‌های گوناگونی را درباره‌ی پیدایش آن پیشنهاد داده‌اند.

روزالی لوپز، عضو دیگر گروه راداری کاسینی در JPL می‌گوید: «این مناطق کوهستانی به نظر می‌رسد کهن‌ترین سطح‌ها روی تیتان هستند، شاید بازمانده‌‌های پوسته‌ی یخی آن، پیش از پوشیده شدن با ته‌نشست‌های آلی هوا باشند. راه رفتن روی ناهمواری‌های آن می‌تواند مانند راه رفتن در پارک ملی بدلَندز جنوب داکوتا باشد.»

گذر ۲۵ ژوییه ۱۲۲مین دیدار کاسینی با تیتان از زمان رسیدن به سامانه‌ی کیوان در نیمه‌های سال ۲۰۰۴ بود. این همچنین آخرین باری بود که کاسینی تا پایان ماموریتش، با رادار سطح عرض‌های بسیار بالای جنوب تیتان را به تصویر خواهد کشید.

استفان وال، دستیار ارشد گروه رادار کاسینی از JPL نیز می‌گوید: «اگر کاسینی به جای کیوان در مدار زمین بود، این عکس‌ها مانند آخرین عکس‌های نزدیکی بود که برای ما از استرالیا می‌گرفت.»

کاسینی چهار دیدار دیگر با تیتان خواهد داشت که بیشتر تمرکز آنها بر دریاچه‌ها و دریاهای انباشته از مایع در عرض‌های بالای شمالی تیتان خواهد بود. پایان کار این فضاپیما از آوریل ۲۰۱۷ آغاز می‌شود. در آن هنگام، با پیمودن ۲۲ دور مداری، از حلقه‌ها می‌گذرد و به کیوان نزدیک و نزدیک‌تر می‌شود تا سرانجام وارد جو آن شده و نابود شود.

--------------------------------------------
به تلگرام یک ستاره در هفت آسمان بپیوندید:

واژه نامه:
radar - Saturn - moon - Titan - NASA - Cassini spacecraft - haze - hydrocarbons - equator - Jani Radebaugh - Brigham Young University - Provo - Utah - Xanadu annex - Xanadu - Hubble Space Telescope - wavelength - Mike Janssen - JPL - organic sediment - Rosaly Lopes - Badland - South Dakota - latitude - Earth - Australia - Stephen Wall - Jet Propulsion Laboratory - Pasadena - California - planet - Shangri-la - dune - synthetic-aperture radar - SAR - T-121

منبع: nasa

2 دیدگاه شما:

Davood Ramezani

درود بر شما دوست گرامی و زحمت کش خودم
البته اگر منو دوست خودتون بدونید
یه سوال داشتم اینکه کاسینی با چه خوراکی تونسته این همه سال توی سامانه ی کیوان با این همه مانورهای پیچیده کار کنه؟
آیا سوخت اتمی داشته یا تنها با نیرویی که از نور ستاره دریافت می کنه زنده مونده؟
من فکر می کنم که انرژی خورشیدی رو به عنوان سوخت پیشران نمیشه استفاده کرد. می خواستم نظر شما رو بدونم.

یک ستاره در هفت آسمان

درود بر شما جناب رمضانی. اختیار دارید. دوستی با شما مایه ی افتخار بنده است
کاسینی برای پیامرسانی و کار دستگاه هاش از سوخت پلوتونیومی استفاده می کنه. ولی برای پیشران، یه مخزن هیدرازین داره. در ضمن،بارها هم برای سرعت گرفت و حتی تغییر مسیر از کمک گرانشی تیتان استفاده کرده.
از انرژی خورشیدی نمی تونه کمک بگیره چون در اون صورت نیاز به آرایه ی خورشیدی بسیار بزرگ و سنگینی نیاز داشت

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه