ماه‌های کوچک کیوان از ذرات حلقه‌های این سیاره ساخته شده‌اند

* یک بررسی تازه روی داده‌های فضاپیمای کاسینی رازهایی را درباره‌ی ماه‌های کوچک سیاره‌ی کیوان (زحل) که در دل حلقه‌های گسترده‌ی این سیاره در گردشند آشکار کرده است.
نمایی از ماه‌های درون‌حلقه‌ای کیوان که فضاپیمای کاسینی دیدارهایی بسیار نزدیک با آنها انجام داد. ماه‌ها و حلقه‌ها به یک مقیاس نشان داده نشده‌اند.
به احتمال بسیار دستکم پنج ماه از ماه‌های کوچکِ درون‌حلقه‌ای کیوان در اثر انباشته شدن موادِ حلقه‌ها به گرد هسته‌هایی ریز ساخته شده‌اند.

این نظریه‌ی بانی بوراتی از آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا و همکارانش است که آن را در شماره‌ی ۲۸ مارس نشریه‌ی ساینس منتشر کرده‌اند. آنها با بررسی داده‌هایی که فضاپیمای کاسینی میان دسامبر ۲۰۱۶ و آوریل ۲۰۱۷، با پنج بار گذشتن از کنار ماه‌های پان، دافنیس، اتلس، پاندورا و اپیمتئوس گرد آورده بود به این نتیجه رسیده‌اند. این گذرها بخشی از مرحله‌ی "حلقه‌خراش" از مدارهای پایانی کاسینی بودند.

دانشمندان سیاره‌ای مدت‌هاست که به ارتباط میان حلقه‌ها و این ماه‌های کوچک می‌اندیشند. ماه‌های دافنیس و پان در شکاف درون حلقه‌ی A، بیرونی‌ترین بخش حلقه‌های اصلی جای دارند. اتلس در لبه‌ی بیرونی حلقه‌ی A است و پاندورا هم چوپان حلقه‌‌ی باریک‌ترِ F، درست بیرون از حلقه‌ی A. اپیمتئوس هم بیرون از حلقه‌ی F جای دارد.

رصدها نشان می‌دهند که این ماه‌ها چگالی کم و سطحی پُرلیک (متخلخل) دارند. این ویژگی‌ها تاییدی بر این نظریه هستند که این ماه‌ها از انباشتِ مواد یخی حلقه‌ها، احتمالا به گرد تکه‌های یک ماه کهن‌تر که در گذشته نزدیکِ کیوان از هم پاشیده بوده درست شده‌اند. این ماه‌ها هر چه به کیوان نزدیک‌ترند سرخ‌ترند. به نظر می‌رسد رنگ هر ماه دستاورد یک بده-بستان ویژه میان یک ماده‌ی ناشناخته‌ی سرخ‌رنگ و آب یخ‌زده‌ی آبی‌رنگ از حلقه‌ی تنُک E هستند- گفتنی‌ست حلقه‌ی E توسط موادی که از یخ‌فشان‌های انسلادوس به فضا پرتاب می‌شود پدید آمده.

همچنین به روشنی پیداست که این ماه‌ها از برخی رویدادهای پیچیده‌ی زمین‌شناختی هم جان به در برده‌اند: پان و اتلس که تنش‌های کشندی با پدید آوردن شیارهایی رو سطحشان به آنها آسیب زده، پشته‌هایی به گرد استوای خود دارند که به آنها نمایی مانند راویولی [گونه‌ای پاستای بالشتی‌شکل مغزپُر] داده. این پشته‌ها به احتمال بسیار در اثر برافزایش موادِ حلقه‌ها در استوای آنها پدید آمده‌اند.
پیوندی از عکس‌های جداگانه‌ی فضاپیمای کاسینی از سه ماه کوچک درون‌حلقه‌ای کیوان: اتلس، دافنیس و پان. هر سه به یک مقیاس نشان داده شده‌اند.
--------------------------------------------
تلگرام و توییتر یک ستاره در هفت آسمان:

واژه‌نامه:
NASA - moon - Saturn - ring system - planet - Bonnie Buratti - Jet Propulsion Laboratory - Cassini spacecraft - Pan - Daphnis - Atlas - Pandora - Epimetheus - Ring-Grazing - ring A - ring F - E ring - Enceladus - equator - ravioli

0 دیدگاه شما:

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه