زیبایی که می‌تواند هیولا شود

این تصویر در اندازه‌ی بزرگ‌تر
شفق زیبایی که اینجا به شکل یک مارپیچ سبزفام، در میان ابرهای خوش‌نما و قرص روشن ماه، بر پس‌زمینه‌ای از آسمان پرستاره می‌بینید دستاورد موجی از ذرات باردار است که از خورشید جدا شده و به هوای زمین برخورد کرده‌اند. این ذرات افزون بر آفرینش این زیبایی، می‌توانند تمدن انسانی را هم با اختلال روبرو کنند.

در سال ۱۸۵۹ ابری از ذرات باردار سر به سر به زمین برخورد کرد. این ذرات باردار مربوط به یک فوران تاج خورشیدی (سی‌ام‌ئی، CME) بودند که تنها چند ساعت پیش از آن در پی یک شراره‌ی بزرگ و توفنده رخ داده بود. برخورد آن ذرات به مغناطکره‌ی زمین با چنان نیرویی انجام شد که به رویدادی به نام "رویداد کارینگتون" انجامید. سی‌ام‌ئی‌های معمولی چند روز در راهند تا از خورشید به زمین برسند ولی این سی‌ام‌ئی تنها در ۱۷.۶ ساعت مسیر ۱۵۰ میلیون کیلومتری خورشید تا زمین را پیمود. گمان می‌رود سرعت بالای آن به دلیل یک فوران تاجی بزرگ دیگر بود که چند روز پیش رخ داده و مسیر را برای فوران رویداد کارینگتون پاک و هموار کرده بود. شفق‌هایی که رویداد کارینگتون پدید آورد تا جاهایی جنوبی مانند کوبا هم دیده شدند.

چیزی که دانشمندان از بابتش مطمئنند اینست که رویداد کارینگتون میدان مغناطیسی زمین را با چنان خشونتی فشرد که جریان‌های الکتریکی بزرگی در سیم‌های تلگراف القا کرد. این جریان‌های الکتریکی هم آنقدر بزرگ بودند که بسیاری از سیم‌ها جرقه زدند و به متصدی‌های تلگراف‌ شوک وارد کردند.

توفانی از رده‌ی کارینگتون در زمان ما می‌تواند اثراتی فاجعه‌بار داشته و ویرانی‌هایی که هرگز سابقه نداشته در شبکه‌های برق و الکترونیک سرتاسر جهان ایجاد کند. بر پایه‌ی یک بررسی، جمع زیان‌های اقتصادی چنین رویدادی می‌تواند به ۲ تریلیون دلار برسد. در چنین توفانی ترانسفورماتورهای چند میلیون تُنی که درست کردنشان می‌تواند سال‌ها زمان ببرد آسیب خواهند دید.

در سال ۲۰۱۲ هم یک چنین فورانی در خورشید روی داد ولی خوشبختانه سیاره‌ی ما در مسیرش نبود و ابر ذرات آن از کنار زمین گذشت. خواندید: * خطری که دو سال پیش از کنار گوش زمین گذشت!

بگذریم!
شفقی که اینجا می‌بینید در سال ۲۰۱۶ بر فراز دریاچه‌ی ثینگوالاواتن (Þingvallavatn) ایسلند دیده و به تصویر کشیده شد. گفتنی است این دریاچه بخشی از گسلی را پر کرده که صفحه‌های زمین‌ساختی بزرگ اوراسیا و آمریکای شمالی را از هم جدا کرده است.

--------------------------------------------
تلگرام و توییتر یک ستاره در هفت آسمان:

واژه نامه:
Icelandic Fault - aurora - Moon - charged particle - coronal mass ejection - CME - solar flare - Earth - magnetosphere - Carrington Event - Sun - CME - magnetic field - telegraph - wire - Thingvallavatn Lake - Iceland - Eurasian tectonic plate - North American tectonic plate

منبع: apod.nasa.gov

0 دیدگاه شما:

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه