نخستین نقشه مغناطیسی تاج خورشید

نقشه‌ای از شدت میدان مغناطیسی تاج خورشید که به یک تصویر تاجی از رصدخانه‌ی پویایی‌شناسی خورشید (ا‌س‌دی‌او) افزوده شده. تصویر بزرگ‌تر
بررسیِ بیرونی‌ترین لایه‌ی خورشید که به نام تاج خورشید شناخته می‌شود کارِ بی‌اندازه دشواریست، ولی اکنون پژوهشگران نخستین نقشه از میدان مغناطیسی آن را پدید آورده‌اند. این به ما در پیش‌بینی شراره‌های خورشیدی که می‌توانند زمین را با خطر روبرو کنند کمک می‌کند.

پلاسمایی -حالت داغ و یونیده‌ی ماده- که تاج خورشید راساخته به گونه‌ای باورنکردنی تنُک است و از همین رو با چشم نامسلح دیده نمی‌شود مگر در زمان خورشیدگرفتگی کامل. همچنین این تنُکی، به همراه درخشش خیره‌کننده‌ی قرص خورشید باعث می‌شود سنجش و اندازه‌گیری آن هم دشوار شود.

استیون تامشک از مرکز ملی پژوهش‌های جوی آمریکا در کلرادو به همراه همکارانش با بهره از دستگاهی روی زمین به نام "قطبش‌سنج چند-کاناله‌ی تاج خورشید"، تابش خیره‌کننده‌ی قرص خورشید را پوشاندند تا بتوانند تاج کم‌نور آن را ببینند. این کار به آنها کمک کرد تا چگالی پلاسمای این تاج را بسنجند. آنها همچنین سرعت موج‌هایی را که مانند امواج اقیانوس در تاج جابجا می‌شوند اندازه گرفتند.

این موج‌ها دستاورد میدان‌های مغناطیسی‌اند، و سرعتشان بستگی به چگالی پلاسما و شدت این میدان‌های مغناطیسی دارد، از همین رو سنجش آنها به دانشمندان اجازه داد تا شدت میدان مغناطیسی در سرتاسر تاج را اندازه بگیرند. بر پایه‌ی اندازه‌گیری آنها، این شدت میان ۱ و ۴ گاوس بود، یعنی بیش از ده بار ضعیف‌تر از میدان مغناطیسی یک آهنربای معمولی روی در یخچال.

تامشک میگوید: «این میدان‌های مغناطیسی بسیار کوچکند، با این وجود بسیار اهمیت دارند. این میدان‌ها می‌توانند پیچیده و در هم تابیده شده و باعث فوران‌های خورشیدی شوند، چیزی که می‌تواند روی زمین، ماهواره‌ها، سامانه‌های جی‌پی‌اس، و شبکه‌های برق تاثیر بگذارد.»

پژوهشگران امیدوارند اکنون که می‌توانیم از میدان مغناطیسی خورشید نقشه برداریم بتوانیم روی شناخت فرآیندهایی هم کار کنیم که به فوران‌هایی می‌انجامند که ذرات باردارِ زیانبار برای ماهواره‌ها و شبکه‌های برق را به سوی زمین می‌فرستند. اگر این فرآیندها را بشناسیم شاید بتوانیم برای حفاظت از فناوری‌هایمان، آنها را پیش‌بینی کنیم.

گزارش این دانشمندان در نشریه‌ی ساینس منتشر شده.

-------------------------------------------
تلگرام و توییتر یک ستاره در هفت آسمان:
telegram.me/onestar_in_sevenskies
twitter.com/1star_7sky

واژه‌نامه:
sun - corona - magnetic field - Earth - plasma - ionised - total solar eclipse - Steven Tomczyk - US National Center for Atmospheric Research - Colorado - Coronal Multi-channel Polarimeter - refrigerator magnet - GPS - Science

منبع: نیوساینتیست
برگردان: یک ستاره در هفت آسمان

0 دیدگاه شما:

Blogger template 'Browniac' by Ourblogtemplates.com 2008

بالای صفحه